VPN را وصل می‌کنید، برنامه می‌گوید «محافظت‌شده» و فرض می‌کنید آی‌پی واقعی‌تان پنهان است. معمولاً همین‌طور است — ولی نه همیشه. نشت (Leak) یعنی بخشی از ترافیک یا درخواست‌های شما از کنار تونل VPN عبور می‌کند و آی‌پی واقعی، اپراتور یا سایت‌هایی را که می‌بینید فاش می‌کند. بررسی‌اش فقط چند دقیقه طول می‌کشد و ابزار اصلی‌اش را هم دارید: Show-IP.ir دقیقاً همان چیزی را نشان می‌دهد که یک سایت از شما می‌بیند.
سه نوع نشت
- نشت IP. آی‌پی عمومی واقعی شما برای سایت‌ها قابل‌مشاهده است. دلایل معمول: ترافیک IPv6 که VPN پوشش نمی‌دهد یا قطع شدن VPN در حالی که برنامه‌ها ادامه می‌دهند.
- نشت DNS. VPN ترافیک شما را حمل می‌کند، اما دستگاه هنوز آدرس سایت‌هایی را که می‌بینید از DNS اپراتور می‌پرسد؛ پس اپراتور (و هر کسی که آن ریزالور را می‌بیند) می‌تواند وب‌گردی شما را ببیند. DNS چیست؟
- نشت WebRTC. مرورگر قابلیتی برای تماس تصویری دارد که یک صفحه وب می‌تواند از آن بخواهد آی‌پی محلی و گاهی آی‌پی عمومی واقعی شما را حتی با VPN فعال فاش کند.
مرحله ۱: آی‌پی عادی خود را ثبت کنید (VPN خاموش)
با VPN قطع‌شده، Show-IP.ir را باز کنید و سه چیز را یادداشت کنید: آدرس IP، کشور و ISP / ASN. این اثر انگشت واقعی شماست؛ همان که می‌خواهید پنهان کنید.
مرحله ۲: VPN را وصل کنید و دوباره بررسی کنید
به یک سرور وصل شوید و Show-IP.ir را دوباره بارگذاری کنید (Hard Refresh). حالا مقایسه کنید:
- آدرس IP باید فرق کند.
- کشور باید با موقعیت سروری که انتخاب کردید یکی باشد.
- ISP / ASN باید شرکت VPN یا یک شبکه دیتاسنتر باشد، نه اپراتور خودتان.
- بخش «وضعیت امنیتی» ممکن است حالا آن را VPN / دیتاسنتر / پروکسی نشان دهد. این نتیجه مورد انتظار است — تفاوت پروکسی، VPN و Tor را ببینید.
اگر هنوز آی‌پی، ISP یا کشور خودتان را می‌بینید، VPN از آن ترافیک محافظت نمی‌کند. دوباره وصل شوید، پروتکل یا سرور دیگری امتحان کنید و مطمئن شوید برنامه واقعاً متصل است.
مرحله ۳: نشت IPv6 را بررسی کنید
خیلی از شبکه‌ها هم IPv4 دارند هم IPv6 (تفاوت IPv4 و IPv6). بعضی VPNها فقط IPv4 را تونل می‌کنند؛ پس سایتی که IPv6 پشتیبانی می‌کند مستقیم و بیرون از تونل در دسترس می‌شود. اگر با VPN روشن، Show-IP.ir یک آدرس IPv6 بلند متعلق به اپراتور خودتان نشان داد، نشت IPv6 دارید. راه‌حل: فعال کردن محافظت IPv6 در برنامه VPN، انتخاب VPNی که IPv6 را پشتیبانی کند، یا غیرفعال کردن IPv6 روی کارت شبکه.
مرحله ۴: نشت DNS را بررسی کنید
این دستور را در ترمینال (Command Prompt ویندوز، مک یا لینوکس) با VPN متصل اجرا کنید:
nslookup whoami.akamai.netآدرسی که برمی‌گردد، ریزالور DNS است که از طرف شما درخواست داده است. آن آدرس را در یک سرویس WHOIS یا جستجوی IP ببینید. اگر با VPN روشن متعلق به اپراتور همیشگی‌تان بود، درخواست‌های DNS شما نشت می‌کنند. اگر متعلق به ارائه‌دهنده VPN یا یک DNS عمومی بود که خودتان انتخاب کرده‌اید، مشکلی ندارید. می‌توانید از سایت‌های اختصاصی تست نشت DNS هم استفاده کنید که همین کار را با جزئیات بیشتر انجام می‌دهند.
برای رفع: «DNS leak protection» را در برنامه VPN روشن کنید، یک DNS را دستی روی دستگاه تنظیم کنید (تغییر DNS)، یا از DNS رمزنگاری‌شده (DoH/DoT) استفاده کنید.
مرحله ۵: نشت WebRTC را بررسی کنید
با VPN روشن، یک صفحه تست نشت WebRTC را در مرورگر باز کنید. اگر آی‌پی عمومی‌ای را نشان داد که همان آی‌پی واقعی شماست، مرورگر آن را فاش می‌کند. راه‌های کم کردن این ریسک:
- فایرفاکس: در صفحه
about:configمقدارmedia.peerconnection.enabledرا رویfalseبگذارید (این کار WebRTC را خاموش می‌کند، پس سایت‌های تماس تصویری کار نمی‌کنند). - بریو (Brave): Settings ← Privacy and security ← WebRTC IP handling policy.
- کروم و بقیه مرورگرها: سوئیچ ساده داخلی ندارند؛ از یک افزونه معتبر که WebRTC را محدود می‌کند یا افزونه مرورگر خود VPN استفاده کنید.
مرحله ۶: Kill Switch را تست کنید
Kill Switch وقتی اتصال VPN قطع شود، تمام ترافیک اینترنت را مسدود می‌کند تا هنگام اتصال دوباره چیزی نشت نکند. آن را در برنامه روشن کنید و بعد هنگام بارگذاری یک صفحه، قطعی را شبیه‌سازی کنید (مثلاً وای‌فای را برای لحظه‌ای خاموش و روشن کنید). ترافیک باید متوقف شود، نه اینکه روی اتصال واقعی شما ادامه پیدا کند.
چرا نشت اتفاق می‌افتد؟
- VPN از IPv6 یا DNS سفارشی پشتیبانی نمی‌کند.
- «Split Tunneling» روشن است و بعضی برنامه‌ها عمداً از VPN رد می‌شوند.
- WebRTC در مرورگر فعال است یا یک افزونه درخواست‌های شبکه‌ای جداگانه می‌فرستد.
- VPN بی‌صدا دوباره وصل شده یا برنامه بعد از به‌روزرسانی سیستم‌عامل مجوز خود را از دست داده است.
VPN چه چیزی را همچنان پنهان نمی‌کند؟
حتی یک VPN کاملاً بدون نشت هم وقتی وارد حساب می‌شوید هویتتان را پنهان نمی‌کند، و کوکی‌ها و اثر انگشت مرورگر دستگاه شما را هم پنهان نمی‌کند. برای انتظار واقع‌بینانه، VPN چطور آی‌پی را تغییر می‌دهد، آیا آی‌پی مکان شما را فاش می‌کند؟ و چطور آی‌پی را پنهان کنیم را بخوانید.
نکات کلیدی
- آی‌پی، کشور و ISP را در Show-IP.ir با VPN خاموش و روشن مقایسه کنید؛ هر سه باید عوض شوند.
- نشت IPv6، DNS و WebRTC را جداگانه بررسی کنید — VPN ممکن است تست IP را قبول شود و باز هم DNS را نشت دهد.
- Kill Switch و محافظت نشت VPN را روشن کنید و بعد از به‌روزرسانی‌ها دوباره چک کنید.
- VPN بدون نشت آی‌پی شما را پنهان می‌کند، نه هویت شما را.