اگر تنظیمات روتر خانه خودتان را باز کنید، احتمالاً آدرسی مثل 192.168.1.1 میبینید. اما وقتی همین سایت را باز میکنید، یک آدرس کاملاً متفاوت نمایش داده میشود. این دو آدرس چه ربطی به هم دارند و چرا فرق میکنند؟
آیپی خصوصی (Private IP) چیست؟
آیپی خصوصی آدرسی است که فقط داخل یک شبکه محلی (خانه، اداره، کافینت) معنا دارد و از بیرون آن شبکه قابلدسترسی نیست. روتر شما به هر دستگاهی که وصل میشود — لپتاپ، موبایل، پرینتر — یک آیپی خصوصی اختصاص میدهد تا بتوانند با هم و با روتر ارتباط برقرار کنند.
سه رنج استاندارد برای آیپی خصوصی رزرو شده که هرگز در اینترنت عمومی استفاده نمیشوند:
10.0.0.0تا10.255.255.255172.16.0.0تا172.31.255.255192.168.0.0تا192.168.255.255
آیپی عمومی (Public IP) چیست؟
آیپی عمومی آدرسی است که ISP شما به کل اتصال خانه یا ادارهتان اختصاص میدهد و از هر جای اینترنت قابلمشاهده و دسترسی است. این همان آدرسی است که وبسایتها میبینند و همان چیزی است که Show-IP.ir نمایش میدهد.
پس چطور چند دستگاه یک آیپی عمومی را به اشتراک میگذارند؟
پاسخ در یک فرایند به نام NAT (Network Address Translation) است. روتر شما تمام درخواستهای دستگاههای داخل شبکه را زیر یک آیپی عمومی واحد ترکیب میکند و پاسخها را دوباره به دستگاه درست هدایت میکند. به همین دلیل ممکن است ۵ نفر در یک خانه همزمان آنلاین باشند، اما همه از دید اینترنت، یک آدرس IP عمومی مشترک دارند. NAT همچنین یکی از دلایلی است که با وجود کمبود آدرسهای IPv4، اینترنت هنوز کار میکند — موضوعی که در تفاوت IPv4 و IPv6 بیشتر توضیح دادهایم.
مقایسه سریع
| ویژگی | آیپی خصوصی | آیپی عمومی |
|---|---|---|
| محدوده دید | فقط شبکه محلی | کل اینترنت |
| اختصاصدهنده | روتر شما | ISP شما |
| یکتایی | در چند شبکه مختلف میتواند تکرار شود | یکتا در سطح جهانی |
نکات کلیدی
- آیپی خصوصی فقط داخل شبکه محلی شما معنا دارد و از بیرون دیده نمیشود.
- آیپی عمومی همان آدرسی است که کل اینترنت، از جمله این سایت، میبیند.
- NAT اجازه میدهد چندین دستگاه یک آیپی عمومی را به اشتراک بگذارند.
- آیپی عمومی فعلی خودتان را میتوانید همین حالا در صفحه اصلی Show-IP.ir ببینید.